Nu de eerste besmettingen in Nederland zijn geconstateerd vragen steeds meer mensen zich af wat er gedaan moet worden om besmetting te voorkomen en hoe met een besmetting om moet worden gegaan. Ook ondernemers met personeel kunnen niet stil blijven zitten.

Voorkomen is beter dan…

Werkgevers  hebben de wettelijke plicht om te zorgen voor een veilige werkomgeving en daar horen dus ook maatregelen bij om de kans op besmetting van in dit geval het Coronavirus zo veel mogelijk te beperken.

Dat kan door de werkplek regelmatig te ontsmetten en te reinigen, het personeel zo veel mogelijk de handen te laten wassen , te zorgen voor papieren zakdoeken en afsluitbare afvalemmers om ze in te doen. Ook is het van belang te letten op werknemers die extra risico lopen om ziek te worden zoals ouderen of mensen met een hart- of longaandoening. Eventueel moet er gekeken worden of er plek is voor een quarantaineruimte. Een goede voorlichting over de symptomen van de ziekte is ook van belang om snel tegenmaatregelen te kunnen nemen wanneer het nodig is.

Meer mensen laten thuiswerken kan ook een oplossing zijn om te voorkomen dat personeel op drukke plaatsen (zoals volle treinen) met veel andere mensen in aanraking komen.  En is het misschien handiger om die ene klant via skype te woord te staan in plaats van hem of haar naar kantoor te laten komen.

Wanneer werknemers in risicogebieden verblijven voor hun werk, dan moet de werkgever er ook op letten dat op die locatie voldoende beschermingsmaatregelen worden genomen en dat ze zo mogelijk terug naar Nederland worden gehaald.  Het is dan wel raadzaam en soms zelf noodzakelijk dat de betrokken werknemers dan eerst zo veel mogelijk thuis blijven werken of zelfs helemaal in quarantaine gaan.

Rechten (en plichten) van werknemers

Stel een werknemer is op vakantie geweest in Noord- Italië of een ander risicogebied en moet op het vakantieadres of terug in Nederland in quarantaine. Hoe vervelend dat voor de werkgever ook is, maar de werknemer heeft in dat geval gewoon recht op doorbetaling van loon. Bovendien worden de dagen dat hij/zij in quarantaine verblijft niet afgetrokken van de vakantiedagen, tenzij de vakantie uiteraard al voorbij was toen de quarantaine inging.  Let op: wanneer een werknemer willens en wetens vrijwillig naar een risicogebied vertrekt, en het gaat mis, dan geldt dit recht op loondoorbetaling niet! Sterker nog: het kan zelfs een reden zijn voor ontslag. De werknemer neemt immers bewust het risico zichzelf te besmetten en eventueel collega’s bij terugkeer.

Wanneer scholen eventueel straks hun deuren moeten sluiten vanwege het virus dan geldt dit als een noodsituatie. Werknemers hebben dan recht op doorbetaald verlof totdat iemand is gevonden die de kinderen kan opvangen. Dit verlof is trouwens voor slechts enkele dagen. Daarna moeten er vakantiedagen of onbetaald verlof worden opgenomen. Een en ander is ook afhankelijk van wat er eventueel in een CAO is geregeld.

Een werknemer mag niet zomaar zelf beslissen of hij thuis blijft uit angst voor besmetting. Er moet een gegronde reden voor aanwezig zijn, bij voorbeeld wanneer een directe collega uit een risicogebied terugkomt. Maar zoals hierboven al is genoemd, hoort een werkgever daar al op in te spelen. Bij twijfel is het altijd het beste dat werkgever en werknemer in overleg gaan de meest praktische en veilige manier van werken is.

Het kan zomaar gebeuren: een bedrijf is voor haar voorraden afhankelijk van China en de leverantie valt stil.  Dit valt binnen de risicosfeer van de werkgever en de werknemer houdt gewoon recht op loon. Wanneer meer dan 20% van het werk uitvalt, dan kan een werkgever gebruik maken van een werktijdverkortingsregeling. Een werknemer heeft dan recht op maximaal 24 weken WW.  Wanneer de werktijdverkortingsregeling niet wordt toegekend, dan kan de werkgever eventueel bij het UWV een ontslagaanvraag indienen, maar hier gaat uiteraard wel de nodige tijd overheen.

Kortom; ook met betrekking tot het Coronavirus wordt van een werkgever verwacht de nodige (voorzorgs)maatregelen in acht te nemen. De nadelige gevolgen komen immers ook vooral voor rekening van die werkgever. Maar ook van een werknemer mag zeker verwacht worden geen onverantwoorde risico’s te nemen.